11 właściwości Cissusa czworograniastego

Cissus quadrangularis, zwany też „Cissusem czworograniastym” to wykorzystywane od wielu stuleci ziele, które w Polsce nie cieszy się zbyt dużą popularnością. Pomimo to, warto spróbować je wykorzystać – dobrze działa na kości i stawy, a przy okazji może nam pomóc utracić kilka kilogramów.

Cissus quadrangularis stosowany jest jako roślina lecznicza od bardzo dawna, zarówno w tradycji afrykańskiej jak i ajurwedyjskiej. I nic dziwnego, jego spektrum działania jest bowiem bardzo szerokie: pomaga przy bólach żołądka i zgadze, przydaje się przy osteoporozie, a także łagodzi lęk i niepokój. Dowiedz się więcej.

1. Cissus czworograniasty wpływa na zdrowie kości

Coraz więcej badań wskazuje na to, że Cissus quadrangularis wywiera wpływ na zdrowie kości. W 2011 r. przeprowadzono eksperyment, w którym okazało się, że ekstrakt z rośliny wpływa na szybszą produkcję osteoblastów, czyli komórek odpowiedzialnych za wytwarzanie enzymów, hormonów i czynnika wzrostu kości – wszystkie te składniki wpływają z kolei na kondycję kości (1).

W pewnym badaniu wzięło udział dziewięć osób z pękniętą szczęką. Przez kilka tygodni podawano części z nich tabletkę z ekstraktem z Cissusa. Okazało się, że ból i obrzęk były znacznie mniejsze w porównaniu do grupy, która nie zażyła tego suplementu. Co więcej, po dwóch tygodniach jakiekolwiek objawy pęknięcia praktycznie znikły. W porównaniu też do drugiej grupy, u pierwszej odnotowano znacznie wyższy poziom wapnia i fosforu (2).

Cissus quadrangularis może okazać się przydatny także w przypadku osteoporozy. Choroba ta jest związana z destrukcją tkanki kostnej, co z kolei jest przyczyną niskiej masy kostnej. Zwykle schorzenie to jest wywołane niedoborem wapnia. Dotychczas badanie przeprowadzone na myszach z osteoporozą wykazało, że w wyniku zmiany poziomów niektórych białek udało się uchronić zwierzęta przed utratą kości (3).

2. Cissus czworograniasty może zmniejszać bóle stawów

W pewnym badaniu naukowcy udowodnili, że codzienne zażywanie pewnej dawki Cissusa ogranicza bóle stawów, które powstają podczas ćwiczeń (4).Podobne badanie przeprowadzono na gryzoniach z zapaleniem stawów. Tym razem również okazało się, że Cissus quadrangularis o wiele lepiej zmniejsza obrzęki niż standardowe preparaty przepisywane przez lekarzy w leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów (5).

3. Cissus quadrangularis pomaga schudnąć

Jeśli marzysz o tym, aby stracić kilka kilogramów, z pomocą może przyjść ci właśnie Cissus quadrangularis. Nie oznacza to jednak, że wystarczy pić zioła, aby od razu zauważyć spadek wagi (6). Jeżeli jednak będziesz przestrzegał odpowiedniej diety, a jednocześnie uprawiał ćwiczenia, Cissus może spotęgować cały efekt. 

Przede wszystkim roślina usprawnia przemianę materii i sprawia, że składniki odżywcze są lepiej wykorzystywane przez układ pokarmowy. Jednocześnie długo utrzymuje uczucie sytości. I co najważniejsze – umożliwia ona o wiele szybsze spalanie tłuszczu. Hamuje też wchłanianie niektórych węglowodanów.

4. Roślina zapobiega cukrzycy

Cukrzyca to choroba która objawia się podwyższonym poziomem glukozy we krwi, nietolerancją glukozy oraz występowaniem cukru w moczu. Jak się okazuje, Cissus quadrangularis potrafi obniżyć stężenie tego składnika w organizmie oraz HBA1c, czyli markera wskazującego na długoterminowe wysokie poziomy glukozy (7). Co więcej, roślina ta może przyczynić się do poprawy wrażliwości na insulinę (8).

Przeprowadzono pewne badania na szczurach, którym podawano dwa rodzaje pożywienia. W grupie, w której posiłkach występował ekstrakt z Cissusa czworograniastego, znacznie poprawiła się wrażliwość na insulinę. Co więcej, zmniejszyły się uszkodzenia wątroby, a w organizmie został przywrócony prawidłowy poziom antyoksydantów oraz lipidów (9). 

5. Cissus może pomóc w stanach lękowych i epilepsji

Padaczka to choroba która pojawia się w wyniku zaburzeń neurologicznych – wywołuje ją chwilowa niesprawność mózgu. Naukowcy udowodnili w 2018 r., że Cissus quadrangularis skraca czas napadów, a także sprawia, że jest ich po prostu mniej. Nie wiadomo do końca, z czego wynikają takie właściwości rośliny – najpewniej wzmacnia ona działanie antyoksydantów oraz neuroprzekaźnika GABA w mózgu (10).

6. Roślina może ochraniać przed zespołem metabolicznym

Zespół metaboliczny to połączenie wielu elementów, które mogą skutkować miażdżycą oraz cukrzycą typu 2. Należy do nich: wysoki poziom cholesterolu lub trójglicerydów, podwyższone ciśnienie, spora ilość tłuszczu na brzuchu oraz duże stężenie glukozy we krwi. Zespół metaboliczny pojawia się u osób, których organizmy stały się „oporne” na insulinę – hormon, który transportuje glukozę z krwioobiegu do komórek organizmu.

W pewnym badaniu wzięło udział ponad 100 osób, którym podawano określoną dawkę Cissusa czworograniastego plus mieszankę, złożoną m.in. z zielonej herbaty. Okazało się, że po kilku tygodniach zmniejszyła się u tych osób masa ciała, mimo że żywiły się one w różny osób. Wraz z masą, obniżył się także cholesterol oraz inne czynniki związane z zespołem metabolicznym (11). Wskazuje to na to, że roślina może okazać się przydatna przy tym schorzeniu.

7. Cissus czworograniasty może zwalczać infekcje

Jak się okazuje, roślina może pomóc zwalczyć bakterie i pasożyty. Naukowcy w 2016 r. udowodnili, że substancje zawarte w tej roślinie, wykazują dużą efektywność przeciwko wielu szczepom bakterii (12). Podczas innego badania okazało się, że Cissus quadrangularis jest źródłem proteazy cysteinowej, która działa praktycznie tak, jak antybiotyk (13).

8. Roślina dobrze działa na wątrobę

Wątroba jest jednym z najważniejszych narządów ludzkiego ciała. Naukowcy przeprowadzili na zwierzętach kilka badań, wykorzystując wyciągi z Cissusa czworograniastego. Jak się okazało, ekstrakty zwiększały w organizmie ilość glutationu i katalazy, czyli substancji o właściwościach antyoksydacyjnych, które zabezpieczają wątrobę przed działaniem wolnych rodników. Co więcej, poprawiały one również markery po uszkodzeniach wątroby (14, 15).

9. Cissus pomaga pozbyć się wrzodów żołądka i zgagi

Co dziesiąty Polak zmaga się z wrzodami żołądka. Najczęściej leczy się to schorzenie, wykorzystując inhibitory pompy protonowej (PPI), które hamują wydzielanie kwasu w żołądku. Wyniki badań z 2012 r. wskazują na to, że Cissus quadrangularis potrafi działać tak jak PPI. Te właściwości mogą się przydać z kolei zarówno w leczeniu wrzodów żołądka, jak i zgagi (16).

10. Roślina pomaga zachować zdrowe zęby

Nie jest tajemnicą, że wapń w dużym stopniu wpływa na zdrowie zębów. Jeśli chcesz w tym celu uzupełnić swoją dietę nie tylko o mleko i jogurty, dobrym rozwiązaniem jest Cissus quadrangularis. Dzięki temu, że jest on bogatym źródłem wapnia, pomaga utrzymać silne i zdrowe zęby. A powszechnie wiadomo, że im zdrowsze zęby, tym trudniej o pękanie, łamanie czy też ubytki (17).

11. Ziele łagodzi objawy menopauzy

Menopauza z reguły nie budzi pozytywnych skojarzeń. Istnieją jednak sposoby na to, aby nie wywoływała ona aż tak nieprzyjemnych dolegliwości. W 2010 r. przeprowadzono badania, z których wynika, że Cissus quadrangularis łagodzi symptomy menopauzy. Doprowadza do optymalnego stanu poziom hormonów, dzięki czemu sprawdza się przy uderzeniach gorąca oraz huśtawkach nastroju. Warto więc, aby panie pomiędzy 45 a 55 rokiem życia przyjmowały w różnych formach tę roślinę (18). 

Przeciwwskazania i skutki uboczne

W sporadycznych przypadkach zdarza się, że substancje zawarte w roślinie wywołają:

  • bezsenność, 
  • ból głowy,
  • biegunkę,
  • suchość w jamie ustnej.

Tego rodzaju symptomy odnotowuje się jednak jedynie podczas długotrwałego stosowania ekstraktu z Cissus. Ryzyko wystąpienia skutków ubocznych jest – tak naprawdę – niewielkie.

Na wszelki wypadek warto unikać przyjmowania tej rośliny w różnych postaciach podczas ciąży oraz karmienia piersią. Jeżeli jesteś chory na cukrzycę i zamierzasz zdecydować się np. na suplementację Cissusa, koniecznie porozmawiaj o tym ze swoim lekarzem – ziele może bowiem obniżyć poziom glukozy we krwi oraz źle reagować z różnymi lekami (19)..



Artykuł ma charakter informacyjny. Jest obiektywną analizą aktualnych badań naukowych, zgodnych z metodologią EBM. Nie stanowi jednak diagnozy ani porady medycznej. Leczeniem może zajmować się tylko Twój lekarz prowadzący.



Autor: lek. stom. Marek Skoczylas