12 korzyści zdrowotnych balsamowca indyjskiego

Balsamowiec indyjski to drzewo, który rośnie naturalnie na suchych terenach Indii oraz na Bliskim Wschodzie. Wydobywana z niego żywica która od lat jest stosowana w tradycyjnej medycynie ajuwerdyjskiej. Sam balsamowiec słynie przede wszystkim ze zdolności do obniżania poziomu cholesterolu.

Zgodnie z treścią różnych starożytnych tekstów, balsamowiec indyjski rekomendowano przy stanach „niedrożności kanałów”, czyli prawdopodobnie naczyń krwionośnych, co miało z kolei być efektem nieodpowiedniej diety oraz braku ćwiczeń.

1. Balsamowiec indyjski obniża poziom cholesterolu

Zbyt wysoki poziom cholesterolu prowadzi do zwężenia światła naczyń krwionośnych. Okazuje się, że balsamowiec obniża nie tylko „zły” cholesterol, ale również lipoproteiny o niskiej i bardzo niskiej gęstości oraz trójglicerydy. Podnosi przy tym poziom “dobrego” cholesterolu (1).

Sprzyja wydalaniu żółci, co z kolei pomaga pozbyć się cholesterolu i kwasów żółciowych z wątroby (2). Dzięki temu, że roślina obniża cholesterol, polecana jest również osobom z otyłością oraz nadwagą, w ramach terapii wspomagającej odchudzanie.

2. Roślina z Azji tłumi apetyt

Im mniejszy apetyt, tym większa szansa na utratę kilku kilogramów. Kilka lat temu badacze postanowili sprawdzić wpływ guggulsteronów na działanie hormonów regulujących apetyt oraz neuroprzekaźniki (a konkretnie – serotoninę i dopaminę), które mają związek z otyłością.

Naukowcy stosowali trzy róźne dawki tego składnika: 100, 200 oraz 400 mg / kg masy ciała. Okazało się, że im większa była dawka, tym mniejszy był apetyt i tym szybciej można było stracić na masie. Podawanie balsamowca wpłynęło też na obniżenie hormonów mających związek z apetytem, a także poziom glukozy i trójglicerydów. Jednocześnie roślina podwyższyła poziom leptyny, serotoniny i dopaminy w osoczu (3).

3. Balsamowiec może pomóc w walce z rakiem 

Wyciąg z rośliny może okazać się przydatny w walce z nowotworami. Zawarte w niej jest guggulsterony, hamują enzymy sprzyjające wzrostowi raka oraz stymulują do aktywności białka, które powodują śmierć komórek rakowych.

Obecnie mówi się, że balsamowiec indyjski może pomóc w leczeniu nowotworów: przełyku, wątroby, prostaty, okrężnicy, piersi, jak również białaczki. Mówi się, że może on wpłynąć także na śmierć komórek rakowych związanych z nowotworem głowy i szyi (4). Dwa lata temu przeprowadzono badania, które wykazały, że balsamowiec indyjski zmniejszył guza u myszy z rakiem (5).

W piśmie Biochemical Pharmacology, opublikowano artykuł, z którego wynika, iż balsamowiec blokuje również rozrost komórek nowotworowych szpiczaka mnogiego, raka płuc oraz czerniaka. Mówi się też o tym, że guggulsteron ma obiecujące działanie, jeśli chodzi też o rozrastanie się komórek rakowych, które dotychczas były oporne na różne leki (6).

4. Balsamowiec indyjski pomaga w leczeniu trądziku

Trądzik to problem, który dotyczy zarówno nastolatków, jak i osoby dorosłe. Okazuje się, że balsamowiec indyjski jest równie skuteczny w jego leczeniu, co tradycyjne antybiotyki. Ekstrakt z tej rośliny efektywnie łagodzi stany zapalne i najlepiej sprawdza się u osób ze skórą tłustą (7). 

W 1994 roku naukowcy przeprowadzili badania, sprawdzając, jak balsamowiec wypada w porównaniu z tetracykliną (czyli jednym z leków przeciwtrądzikowych) w leczeniu trądziku torbielowatego. Okazało się, że roślina wykazuje się lepszym działaniem w porównaniu do preparatu. Co więcej, w porównaniu do niego nie wywołuje ona skutków ubocznych (8).

5. Roślina dobrze działa na skórę

Poszukując kosmetyków, które odmładzają skórę, warto zwrócić uwagę na balsamowiec indyjski. Charakteryzuje się on działaniem przeciwzmarszczkowym, stymuluje w skórze produkcję kolagenu, który blokuje z kolei wytwarzanie enzymów wpływających na uszkodzenia skóry (9).

6. Roślina ma działanie przeciwbakteryjne

Naukowcy dowiedli również, że balsamowiec indyjski ma działanie przeciwbakteryjne. Przykładowo, potrafi on zwalczyć szczepy Klebsiella pneumoniae, które są oporne na wiele leków. Nie pozwala się on również rozwinąć bakteriom Gram-dodatnim i Gram-ujemnym (10).

7. Balsamowiec reguluje poziom glukozy

Dotychczas sprawdzono tego typu właściwości balsamowca na przykładzie szczurów. Okazało się, że u tych gryzoni, którym go podawano, obniżył się poziom glukozy we krwi (11). Warto jednak zaznaczyć, że u ludzi balsamowiec może mieć różne działanie, dlatego – decydując się na jego przyjmowanie – warto robić to pod okiem lekarza.

8. Balsamowiec ma działanie przeciwzapalne

Stany zapalne mogą znajdować się w naszym organizmie – nawet, gdy  wydajemy się być całkiem zdrowi. Balsamowiec indyjski wykazuje się działaniem przeciwzapalnym. Przyczyniają się do tego głównie guggulsterony (12). W 2001 roku naukowcy wykazali również, że pewne triterpeny izolowane z żywicy balsamowca wykazują silne działanie przeciwzapalne wobec niektórych obszarów w organizmach myszy (13). Dzięki działaniu antyoksydacyjnemu balsamowiec był w stanie – podczas jednego z badań – zmniejszyć też markery zapalne w oczach szczurów (14). 

9. Roślina może dobrze wpływać na układ sercowo-naczyniowy

Dzięki właściwościom przeciwutleniającym balsamowiec posiada potencjał kardioprotekcyjny. Zdaniem naukowców, może być on stosowany w ramach profilaktyki przeciwko chorobie niedokrwiennej serca, którą powoduje stres oksydacyjny (15). Balsamowiec hamuje również tworzenie się skrzepów krwi, które wpływają na problemy z sercem (16).

10. Balsamowiec może korzystnie działać na tarczycę

Mimo że chora tarczyca nie powoduje bólu, wywołuje wiele problemów zdrowotnych w całym organizmie. Naukowcy przeprowadzili w 1984 roku badanie, sprawdzając jak balsamowiec wpływa na tarczycę. Okazało się że zwiększa on produkcję hormonów tarczycy (17).

W innym badaniu przekonali się oni, że roślina stymuluje ów narząd działania (18). Co więcej, balsamowiec przyczynia się do przekształcenia hormonu T4 w T3 i już po miesiącu stosowania łagodzi objawy niedoczynności tarczycy.

11. Roślina dobrze wpływa na mózg

Naukowcy dotychczas przebadali tego rodzaju właściwości balsamowca na zwierzętach. Okazało się, że roślina ta poprawiła funkcje poznawcze u osobników po urazie mózgu. Co więcej, wyciągi z balsamowca zmniejszają uszkodzenia nerwów i utratę pamięci. Zmniejszają poziom stresu oksydacyjnego, a jednocześnie zwiększają ilość aminokwasów przeciwutleniających (19).

12. Balsamowiec pomaga w dolegliwościach stawów

W przypadku chorób stawów wiele problemów w ich obrębie wynika z gromadzenia się toksyn. Detoksykacyjne właściwości rośliny pomagają usunąć wiele szkodliwych związków. Pomagają także przy chorobie zwyrodnieniowej stawów, łagodząc wynikający z niej ból oraz przy zapaleniu stawów, zmniejszając obrzęki (20).

Roślina pomaga także w walce z dną moczanową (czyli ostrym zapaleniu stawów), której przyczyną jest nadmierna produkcja kwasu moczowego w organizmie. Balsamowiec indyjski poprawia przemianę materii i tym samym reguluje jego wytwarzanie.

Przeciwwskazania i skutki uboczne

Balsamowiec indyjski nie wywołuje zbyt często skutków ubocznych, o ile stosuje się go z umiarem. Niektórzy skarżą się jednak na:

  • ból głowy,
  • biegunkę,
  • nudności,
  • wzdęcia,
  • wymioty,
  • czkawkę.

Zawarte w balsamowcu guggulsterony wyróżniają się więc cechami hormonalnymi. To sprawia, że unikać go powinny osoby z nowotworami hormonozależnymi: piersi, jajnika, prostaty oraz macicy.

Warto też pamiętać, aby nie łączyć balsamowca z ziołami, suplementami diety oraz lekami, które wpływają na rozrzedzenie krwi, a więc z:

  • kurkumą,
  • czosnkiem,
  • imbirem,
  • ginkgo bilobą,
  • aspiryną,
  • niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ),
  • warfaryną..


Artykuł ma charakter informacyjny. Jest obiektywną analizą aktualnych badań naukowych, zgodnych z metodologią EBM. Nie stanowi jednak diagnozy ani porady medycznej. Leczeniem może zajmować się tylko Twój lekarz prowadzący.



Autor: lek. stom. Marek Skoczylas