Glicyna i tryptofan - duet skuteczny w walce z dną moczanową

Podwyższony kwas moczowy sieje w organizmie spustoszenie — uszkadza stawy, wpływa negatywnie na pracę nerek, usztywnia ściany naczyń krwionośnych. Obniżenie kwasu moczowego jest możliwe przede wszystkim na drodze stosowania diety ubogopurynowej. Ponadto warto zastosować glicynę i tryptofan na stawy. Aminokwasy te skutecznie redukują poziom kwasu moczowego, łagodząc objawy dny moczanowej.

Dna moczanowa - co to jest?

Dna moczanowa to zaburzenie metaboliczne przebiegające z hiperurykemią, czyli podwyższeniem poziomu kwasu moczowego we krwi. Związek ten wytrąca się w postaci kryształów, które kumulują się w obrębie stawów. Ponadto kryształy kwasu moczowego mogą odkładać się w ścięgnach, a także nerkach.

Kwas moczowy powstaje fizjologicznie w organizmie w wyniku przemian puryn, czyli związków wchodzących w skład nukleotydów budujących nasze DNA i RNA.

Enzym oksydaza ksantynowa odpowiada za przekształcenie puryn do hipoksantyny i ksantyny, a ostatecznie — do kwasu moczowego. Zahamowanie aktywności tego enzymu jest jedną z głównych strategii leczniczych w przebiegu hiperurykemii. Poza wewnątrzustrojową syntezą puryn, ich źródłem jest dieta.

Dna moczanowa — przyczyny

Do rozwoju hiperurykemii dochodzi na drodze dwóch mechanizmów. Jednym z nich jest nadmierna produkcja kwasu moczowego w organizmie, a drugim — zaburzenie jego usuwania z organizmu przez nerki.

Wytypowano następujące czynniki ryzyka, sprzyjające zwiększeniu poziomu kwasu moczowego:

• nadmierna masa ciała
• nadciśnienie
• zespół metaboliczny
• uwarunkowania genetyczne
• stosowanie diety bogatej w puryny
• wysokie spożycie fruktozy
• niedoczynność tarczycy
• zaburzenia pracy nerek
• schorzenia mielo- i limfoproliferacyjne
• stosowanie niektórych leków (np. cytostatyków czy diuretyków)
• intensywny wysiłek fizyczny
• wiek

Oznacza to, że dna moczanowa to zaburzenie wieloczynnikowe i kluczowe znaczenie ma trafne wytypowanie przyczyny rozwoju dny. Tylko wówczas możliwe jest wdrożenie skutecznego leczenia.

Jakie są objawy przy dnie moczanowej?

Najczęstszą manifestacją kliniczną hiperurykemii jest dna moczanowa. Nadmiar kwasu moczowego odkłada się w przestrzeni stawowej, inicjując rozwój stanu zapalnego. Objawia się to zaczerwienieniem, obrzękiem i bólem stawu. Ponadto może dojść do ograniczenia ruchomości stawów. Z czasem możliwe jest trwałe upośledzenie pracy stawów, wynikające z ich deformacji.

Jak przebiega dna moczanowa? Początkowo dochodzi do rozwoju hiperurykemii, czyli podwyższenia poziomu kwasu moczowego we krwi. Ten etap może przez długi czas przebiegać bezobjawowo.

Gdy kumulacja kryształów kwasu moczowego jest na tyle duża, że dochodzi do rozwoju stanu zapalnego, wówczas pojawia się ostry atak dny moczanowej. Pomiędzy atakami dny obecne są bezobjawowe okresy międzynapadowe. Z czasem może dojść do rozwoju dny przewlekłej, w której przebiegu pojawiają się tzw. guzki dnawe.

I etap — hiperurykemia

Hiperurykemia, czyli wzrost poziomu kwasu moczowego we krwi jest podstawową przyczyną dny moczanowej. Jednak u sporego odsetka osób z podwyższonym kwasem moczowym brak jest objawów dny. Oznacza to, że podłoże dny jest wieloczynnikowe. Uwzględnić należy zatem czas trwania hiperurykemii i stopień jej nasilenia, masę ciała, wiek, stosowaną dietę, stan nawodnienia organizmu.

Co ciekawe, istotny wpływ ma także płeć. U kobiet poziom kwasu moczowego może powoli, stopniowo wzrastać przez całe życie, osiągając maksimum w okresie menopauzy. Z kolei u mężczyzn najczęściej występuje skokowy wzrost poziomu kwasu moczowego w okresie dojrzewania, po czym uzyskany poziom utrzymuje się przez całe życie. A to oznacza, że dna moczanowa występuje znacznie częściej u mężczyzn.

II etap — ostry atak dny moczanowej

Ostry atak dny pojawia się nagle, a objawy nasilają się  nocą lub nad ranem. Maksimum natężenia objawów osiągane jest po około 48 godzinach, a w ciągu około 5-7 dni symptomy dny ustępują całkowicie.

Zazwyczaj ból i obrzęk stawów pojawiają się w obrębie palucha, nieco rzadziej stanem zapalnym objęte są inne stawy kończyn. Inne lokalizacje stanu zapalnego to: stawy śródstopia, stawy skokowy, kolanowy, nadgarstkowy czy łokciowy. Staw objęty dną moczanową jest zaczerwieniony i obrzęknięty. Pojawia się ból, a ruchomość stawu może być w istotny sposób ograniczona. 

III etap — bezobjawowe okresy międzynapadowe

Początkowo przerwy między kolejnymi napadami mogą wynosić nawet kilka lat, jednak wraz z postępem choroby mogą ulec skróceniu nawet do kilku tygodni. Ponadto dna moczanowa może obejmować coraz więcej stawów.

Pomiędzy napadami ostrej dny stawy funkcjonują prawidłowo, brak jest jakichkolwiek objawów stanu zapalnego.

IV etap — dna przewlekła

Po kilku-kilkunastu latach od momentu wystąpienia pierwszego ostrego ataku dny może rozwinąć się dna przewlekła. Wówczas objawy dny są stale obecne, z nieco mniejszym nasileniem w okresach międzynapadowych.

W efekcie przebudowy powierzchni stawowych dochodzi do rozwoju zmian zwyrodnieniowych. Z kolei zmiany zapalne w okołostawowych tkankach miękkich prowadzą do powstania tzw. guzków dnawych. Są to zgrubienia pod powierzchnią skóry, w których kumulują się złogi kwasu moczowego.

Warto wspomnieć, że dna przewlekła może objąć także nerki, prowadząc do rozwoju tzw. nefropatii dnawej. Jest to cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, przebiegające z niewielkim białkomoczem oraz obniżeniem ciężaru właściwego moczu.

Ponadto powikłaniem dny moczanowej może być nadciśnienie, gdyż kwas moczowy może negatywnie wpływać na śródbonek naczyń krwionośnych i zmniejszać ich elastyczność.

Czynniki zwiększające ryzyko wcześniejszego wystąpienia dny przewlekłej to atak ostrej dny moczanowej w młodym wieku, występowanie dny w stawach kończyn górnych, a także występowanie minimum 4 napadów ostrej dny w ciągu roku. Istotnym czynnikiem jest ponadto brak odpowiedniego leczenia dny.

Badania na dnę moczanową

Podstawowym badaniem w kierunku dny moczanowej jest oznaczenie poziomu kwasu moczowego we krwi. Zazwyczaj wykazanie hiperurykemii oraz charakterystycznych objawów pozwala zdiagnozować dnę moczanową.

Jednak u niektórych osób z prawidłowym poziomem kwasu moczowego mogą występować problemy ze stawami albo u osób z wyższym poziomem kwasu moczowego brak jest objawów ze strony stawów. Wówczas pomocne mogą być badania obrazowe stawów (RTG, USG), a także diagnostyka różnicowa w kierunku RZS (badanie przeciwciał antyCCP i czynnika reumatoidalnego RF).

Za najdokładniejsze badanie w kierunku dny moczanowej uznawana jest analiza biochemiczna płynu stawowego i wykazanie obecnosci kryształów kwasu moczowego.

Glicyna i tryptofan na dnę moczanową

Okazuje się, że skutecznym sposobem na obniżenie zbyt wysokiego poziomu kwasu moczowego jest suplementowanie dwóch aminokwasów: tryptofanu i glicyny. O tym, czy glicyna obniża kwas moczowy, można przeczytać w jednym z badań naukowych.

Wykazano w nim, że wystarczy zastosować 3 g glicyny i 200 mg tryptofanu przez okres 6 tygodni, aby istotnie zmniejszyć poziom kwasu moczowego. Takie korzystne działanie wspomnianych aminokwasów wynika zapewne ze zwiększenia wydalania kwasu moczowego wraz z moczem. Jest to możliwe dzięki zwiększeniu pH moczu.

Stosowanie glicyny i tryptofanu przynosi także szereg innych korzyści dla zdrowia. Taka kombinacja aminokwasów redukuje poziom trójglicerydów, wspomagają walkę organizmu z wirusami, ponadto glicyna uczestniczy w procesie syntezy glutationu — jednego z najsilniejszych antyoksydantów. Dodatkowo wspomniany duet aminokwasów niezwykle skutecznie wspomaga sen.

Skąd wziąć glicynę i tryptofan? Są to aminokwasy występujące naturalnie w naszej diecie, zatem odpowiednio zbilansowane posiłki stanowią cenne źródło tych związków. Zawartość glicyny w 100 g przykładowych produktów jest następująca:

Z kolei bogate źródła tryptofanu w diecie to przede wszystkim drób, ryby, jaja sery, orzechy włoskie, migdały, nasiona słonecznika i pestki dyni.

Ponadto doskonałym źródłem tryptofanu i glicyny są suplementy diety. Zaletą takiego rozwiązania jest to, że dokładnie znana jest dawka aminokwasów, brak jest zatem konieczności żmudnego obliczania ich zawartości w spożywanych produktach.

Ponadto w przebiegu dny moczanowej wskazana jest dieta niskopurynowa, wykluczająca m.in. czerwone mięso czy ryby. Wówczas doskonałym uzupełnieniem takiej diety jest suplementacja.

Dna moczanowa — leczenie naturalne

Zdiagnozowanie dny moczanowej powinno być sygnałem do wdrożenia trwałych modyfikacji w stylu życia. Jak pozbyć się dny moczanowej? Przede wszystkim zalecane jest utrzymywanie prawidłowej masy ciała.

Ponadto ogromne znaczenie ma stosowanie diety ubogopurynowej. Taka dieta przy dnie moczanowej pozwala istotnie ograniczyć procesy syntezy kwasu moczowego w organizmie.

Co rozpuszcza kryształy kwasu moczowego? W celu normalizacji poziomu kwasu moczowego można sięgnąć po kilka suplementów i ziół, w tym:

• Boswellia serrata
• podagrycznik
• pokrzywa
• bromelaina
• buzdyganek
• różeniec górski
• miłorząb japoński
• kurkuma
• kwercetyna
• kwasy omega 3

Wymienione suplementy łagodzą stan zapalny towarzyszący dnie moczanowej. Ponadto wiele wymienionych ziół ogranicza aktywność enzymu oksydazy ksantynowej, ograniczając tym samym hiperurykemię.

Jeśli w przebiegu dny moczanowej doszło do zmian zwyrodnieniowych stawów, wówczas dobrze jest sięgnąć po suplementy wspomagające regenerację chrząstki stawowej. Można wówczas suplementować kolagen z witaminą C, siarczanem chondroityny, glukozaminą, kwasem hialuronowym. 

Jakie witaminy zażywać przy dnie moczanowej? Poza wspomnianą witaminą C można sięgnąć po witaminę E, gdyż łagodzi ona ból stawów. Ponadto wskazane jest utrzymywanie prawidłowego poziomu witaminy D.

Poza odpowiednią dietą i suplementacją należy pamiętać o konieczności nawadniania organizmu; zalecane jest picie minimum 2.5 l wody dziennie. Ponadto rekomendowane jest utrzymywanie prawidłowej masy ciała. Pomocna jest także regularna aktywność fizyczna.

Pobierz darmowego e-booka o diecie przeciwzapalnej:

Linki do opracowań naukowych:

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6893627/  

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6125106/  

https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1155/2017/1716701  

WITAMINA C TRIO dzika róża, aronia, acerola

35 zł

Do koszyka

WITAMINA D3 MAX (4000)

59 zł

Do koszyka

RESWERATROL winorośl właściwa

49 zł

Do koszyka