15 korzyści rozmarynu dla zdrowia

Rozmaryn to wiecznie zielona roślina, pochodząca z obszaru Morza Śródziemnego. Ze względu na intensywny smak i aromat, rozmaryn jest chętnie wykorzystywany do celów kulinarnych na całym świecie.

Bogata w olejki eteryczne oraz kwas rozmarynowy roślina posiada bardzo szerokie spektrum zastosowań. Wspiera funkcjonowanie układu trawiennego, wzmacnia pamięć, wykazuje działanie pobudzające i relaksujące, może być również stosowana jako płukanka do ciemnych włosów. Poznaj inne zastosowania tej aromatycznej rośliny.

1. Rozmaryn posiada właściwości przeciwzapalne

Stany zapalne organizmu przyczyniają się do pogorszenia ogólnego funkcjonowania ciała. Wykazano, że olejki eteryczne z rozmarynu mogą hamować rozwój procesu zapalnego poprzez hamowanie działalności wolnych rodników. [1]

Rozmaryn ogranicza również wydzielanie nadmiaru tlenku azotu, związku chemicznego, którego nadmiar jest związany ze stanem zapalnym oraz kilku innych cząsteczek zapalnych. [2], [3]

2. Roślina może leczyć wrzody żołądka

Owrzodzenie błon śluzowych żołądka jest nieprzyjemnym skutkiem częstej ekspozycji organizmu na stres. Eksperyment na grupie szczurów wykazał, że antyoksydanty zawarte w rozmarynie są w stanie zmniejszyć powierzchnię żołądka zajętą przez wrzody nawet o ponad 50%. [4]

3. Spożywanie rozmarynu pomaga poprawić samopoczucie

Badania przeprowadzone przez greckich naukowców udowodniły, że regularna suplementacja rozmarynu pozytywnie wpływa na zniesienie uczucia lęku u gryzoni. [5]

Co ciekawe, z dobroczynnych właściwości rozmarynu można korzystać bez konieczności jego spożywania. Zawarte w roślinie olejki eteryczne sprawiają, że sam zapach rośliny wykazuje działanie kojące, udowodnione na dużej grupie badanych. [6]

Puls młodych ludzi narażonych na stres egzaminacyjny, istotnie obniżył się po inhalacji olejku rozmarynowego. [7]

W innej grupie badawczej, która wdychała olej rozmarynowy, zaobserwowano zmniejszenie ilości kortyzolu, czyli hormonu stresu w ślinie aż o ponad 20%. [8]

4. Rozmaryn dobrze wpływa na wątrobę

Wątroba to największy gruczoł w organizmie człowieka. Zaburzenie jego działania odbija się echem na całym organizmie. W sytuacji narażenia wątroby na stres oksydacyjny, powodujący jej degeneracje, wydzielany zostaje malondialdehyd. Karnozol i kwas karnozolowy zawarty w rozmarynie w skuteczny sposób obniża zawartość tego związku chemicznego o ponad połowę. Roślina ponadto zapobiega zwłóknieniu wątroby. [9]

Inne badanie przeprowadzone na szczurach, którym podano ekstrakt z rozmarynu, wykazało obniżenie wskaźników uszkodzenia wątroby ALAT i AspAT o niemal 80%. [10]

5. Roślina stymuluje porost włosów

Nadmierna utrata włosów u mężczyzn jest spowodowana uszkodzeniem mieszków włosowych przez testosteron. Regularne wcieranie olejku rozmarynowego w skórę głowy zapobiega niszczeniu cebulek włosów przez męski hormon płciowy. Działanie oleju rozmarynowego okazało się identyczne ze skutkami popularnego leku na łysienie androgenowe. [11]

Regularne stosowanie olejku rozmarynowego wspomaga leczenie łysienia plackowatego oraz nierównomierne wypadanie włosów u obu płci. [12]

6. Rozmaryn wykazuje działanie przeciwutleniające

Witamina C jest powszechnie uznawana za jeden z najlepszych antyoksydantów. Okazało się, że ekstrakt z rozmarynu jest w stanie zapobiec uszkodzeniom oksydacyjnym w lepszym stopniu niż kwas askorbinowy. [13]

7. Spożywanie rośliny może pomóc w utracie masy ciała

Przyrost masy ciała związany jest ze spożywaniem nadmiernej liczby kalorii w stosunku do zapotrzebowania organizmu. Szczury karmione pokarmem z wysoką zawartością tłuszczu, którym podawano ekstrakt z rozmarynu, znacznie wolniej przybierały na wadze niż gryzonie z grupy kontrolnej. [14]

8. Rozmaryn poprawia kondycję skóry

Nadmierna ekspozycja skóry na słońce może powodować pogorszenie jej stanu, a w skrajnych przypadkach prowadzić do wystąpienia nowotworów. Olejek z rozmarynu może zmniejszyć uszkodzenia komórek skóry, spowodowane promieniowaniem UV. [15]

Bakteriobójcze właściwości rozmarynu mogą być z powodzeniem stosowane podczas leczenia trądziku. [16]

9. Regularne spożywanie rozmarynu może zapobiegać nowotworom

Antynowotworowe działanie rozmarynu przypisuje się głównie jednemu ze składników rośliny – kwasowi karnozowemu. Udowodniono, że kwas karnozynowy zmniejszał ilość komórek nowotworowych w wątrobie o ponad 80%. [17]

Rozmaryn okazuje się równie skuteczny w walce z rakiem jajnika, zabijając i ograniczając podział zmutowanych komórek nowotworowych. [18]

Wiele badań naukowych potwierdza skuteczność rozmarynu w walce z nowotworami piersi, trzustki, prostaty, szyjki macicy, płuc oraz pęcherza moczowego. [19]

10.Rozmaryn poprawia funkcjonowanie mózgu

Dobroczynny wpływ rozmarynu na układ nerwowy i procesy poznawcze odkryto już w starożytnej Grecji, kiedy stosowano roślinę w celu poprawienia pamięci. Podobny efekt rośliny zaobserwowano podczas jednego z eksperymentów, w którym zbadano wpływ zawartości olejku z rozmarynu w powietrzu na szybkość rozwiązywania zadań matematycznych. Okazało się, że szybkość udzielania odpowiedzi rosła proporcjonalnie do stężenia olejku we wdychanym powietrzu. [20], [21]

Inne badanie naukowe zasugerowało, że oleje eteryczne rozmarynu mogą zahamować postęp demencji w chorobach neurodegeneracyjnych. [22]

11. Roślina sprzyja leczeniu astmy

Astma to choroba układu oddechowego, powodująca następujące objawy: ból klatki piersiowej, produkcja plwociny oraz kaszel. Kuracja wyciągiem z rozmarynu niweluje wszystkie wymienione dolegliwości, łagodząc przebieg choroby.

Co więcej, wyekstrahowany kwas rozmarynowy zapobiega nadmiernej produkcji takich komórek jak eozynofile i neutrofile przez organizm szczurów chorych na astmę. [24]

12. Rozmaryn zwalcza wirusy i bakterie

Obecność chorobotwórczych drobnoustrojów w organizmie jest z definicji zjawiskiem bardzo niepożądanym. Bakteriobójcze działanie rozmarynu przejawia się poprzez zatrzymywanie podziału większości znanych szczepów bakterii. Składniki rozmarynu są także w stanie osłabić ścianę komórkową bakterii, ułatwiając wnikanie antybiotyków. [25], [26], [27]

Karnozol, czyli jeden ze składników aktywnych rozmarynu, wykazuje działanie przeciwwirusowe. Okazało się, że może niszczyć nawet wirus HIV, jednak stosowanie rozmarynu w tym celu nie jest zalecane ze względu na konieczność podawania dawek o dużej toksyczności. [28]

13. Roślina zapobiega zakrzepom krwi

Płytki krwi to niezwykle ważne komponenty, odpowiedzialne za prawidłowe krzepnięcie krwi na przykład w wypadku rozcięcia powłok skórnych. Jednak nagromadzenie tych komórek może powodować zakrzepy. Wyciąg z rozmarynu zmniejsza produkcję trombocytów i ogranicza ryzyko powstawania niebezpiecznych zakrzepów. [29]

Wykazano również, że rozmaryn może rozszerzać naczynia krwionośne, ułatwiając przepływ krwi w organizmie. [30]

14. Rozmaryn może zmniejszać płodność

Pomimo licznych korzyści wynikających ze stosowania rozmarynu oraz wyciągów z rośliny, jedno z badań eksperymentalnych udowodniło, że długotrwałe spożywanie ekstraktu z rozmarynu znacznie zmniejszyło płodność u szczurów. Rozmaryn może zmniejszać ilość i ruchliwość plemników, a u samic podwyższać ryzyko utraty płodu. [31]

15. Roślina może zwiększać poziom glukozy we krwi

Badanie na królikach wykazało, że poziom glukozy w ich krwi podniósł się znacząco po upływie dwóch godzin od spożycia rozmarynu.. [32]



Artykuł ma charakter informacyjny. Jest obiektywną analizą aktualnych badań naukowych, zgodnych z metodologią EBM. Nie stanowi jednak diagnozy ani porady medycznej. Leczeniem może zajmować się tylko Twój lekarz prowadzący.



Autor: lek. stom. Marek Skoczylas